وقتی قدم به منطقه عملیات والفجر ۱ میگذارید، بوی گمنامی و غریبی از همه جا به مشام میرسد. اینجا سرزمین مردان مظلوم این دیار است که در ۲۱ فروردین سال ۱۳۶۱ سیمخاردارهای نفسانیت را پشت سر گذاشتند و به دیار نور شتافتند. اگر میخواهی این سرزمین را بشناسی، باید گفت یکی از مناطق گمنام در سرتاسر جبهههای جنگ تحمیلی است که در جنوب ایلام و شمال خوزستان قرار دارد.
یادمان عملیات والفجر۱ که در منطقه چمهندی بخش موسیان شهرستان دهلران است و قابلیتهای بکر و بینظیر سرزمینی دفاع مقدس را دارا است فروردین ۱۳۹۶ افتتاح شد. مساحت این یادمان حدود ۳۰ هزار متر مربع است و دارای مجموعه اداری، ظرفیت اسکان و امکانات رفاهی و بهداشتی است. یادمان عملیات والفجر۱ در منطقهای میان جنوب شرقی یادمان عملیات محرم و شمال غربی یادمان شهید باقری بنا شده است تا یادآور رشادتهای شهدا در این عملیات باشد.
منطقه عملیات والفجر۱، بیشتر از تپه ماهور و تپههای کوتاه تشکیل شده که حداکثر بلندیهای آن از ۱۸۰ متر تجاوز نمیکند. در عملیات والفجر ۱، ۸ لشکر از سپاه پاسداران و ۲ لشکر، ۳ تیپ و یک گردان از نیروی زمینی ارتش و به عبارت دیگر ۳۰ گردان از ارتش و ۸۰ گردان از سپاه مشارکت داشتند. رزمندگان اسلام پیشروی را تا سحرگاه روز بعد از عملیات و تا اعلام دستور توقف عملیات، به خوبی انجام دادند. ارتش عراق تا پایان ششمین روز، بارها و بارها دست به پاتک زد و چندین بار بلندیهای منطقه دست به دست شد، اما در پایان نیروهای خودی نتوانستند اهداف به دست آمده را تثبیت کنند و حالت پدافند به خود گرفتند. همانگونه که نام این منطقه نیز در سالهای بعد چندان شناخته نشد، شهدای عملیات والفجر ۱ نیز مظلوم ماندند. در طی این سالها، برخی گمان میکردند که حتما باید در عملیاتی به پیروزی ظاهری رسید تا نامی از این عملیاتها برده شود؛ اما حضرت امام خمینی(ره) در همان زمان فرموده بودند: «اسم این را شکست نگذارید، این عدمموفقیت است. ابتدا، شما بودید که به دشمن حمله کردید. ما در صدر اسلام هم از این عدمموفقیتها زیاد داشتهایم. این شکست نیست، عدمموفقیت است. هیچ روحیۀ خودتان را نبازید، با شجاعت باشید، استقامت داشته باشید». عملیاتهایی مانند والفجر۱ خللی در قداست مسیر شهدا و رزمندگان این عملیات وارد نکرد. همانطور که در کربلا به ظاهر پیروز نشدیم، حال آنکه با شهادتها و برپایی فلسفه عاشوراست که اسلام زنده نگه داشته شده است. شهدای مظلوم این دیار و یارانی که پیکرشان در میان تپههای رملی این منطقه به جا ماند، همچون پرچم سرخ عاشورا، تا ابد نشانه مقاومت مردمانمان در روزهای پرافتخار دفاع مقدس هستند.
شهید رضا چراغی: رضا چراغی فرمانده لشکر 27 محمد رسولالله در این عملیات به شهادت رسید. در عمليات والفجر 1 در منطقه عمومی فكه كه حاج همت فرماندهی قرارگاه ظفر را بر عهده گرفت، رضا همچنان فرمانده لشكر 27 بود. لشكر وظيفه داشت كه با نيروهای ارتش ادغام شود و ارتفاعات پيچانگيزه و جبل فوقی را فتح كند و به سمت عمق خاک دشمن برای تصرف تاسيسات نفتی پيش برود. ارتفاعات 112 توسط گردان مالک و گردان كميل به تصرف درآمد. گردان ميثم و ديگر گردانها نيز به سمت ارتفاعات 143 و پاسگاه بجيله و در امتداد آن به تاسيسات نفتی قزلبان حمله كردند كه محور عمليات لشكر را تشكيل میداد. صبح روز عمليات، رضا خود را زير رگبار تيربارها و دوشكاهای دشمن كه بیامان شليک میكردند، به كانال گردان كميل در سمت راست ارتفاع 112 رساند. آن روز جهت همه قبضههای كاتيوشا و خمپاره دشمن به طرف محور لشكر بود. در عمليات والفجر 1، از روحيه بالای رضا، بچه های گردان كميل و انصار و مالک روحيه میگرفتند. گردان ميثم بايد از سمت راست، يعنی محور 143 عمل میكرد. رضا خودش را به خط اول گردان ميثم رساند. با وجود شهيد سليمانی در آن محور، لزومی نداشت رضا هم آنجا باشد.ولی رضا به عقب بر نگشت و سرانجام هم به شهادت رسيد. او لايق شهادت بود و سرانجام به آرزويش رسيد.
